શહેરી માનવવસતિ વચ્ચે આવેલું ગુજરાતનું એકમાત્ર પક્ષી અભયારણ્ય પ્રદૂષણની ઝપટમાં

-ગાંધી જન્મભૂમિ પોરબંદરની ગેંગવોર સિવાયની અન્ય એક વિશિષ્ટ ઓળખ

-પોરબંદરનું પક્ષી અભયારણ્ય વિદેશી પક્ષીઓનું મનપસંદ સ્થળ પરંતુ ત્યાં ગંદુ પાણી ઠલવાઇ રહ્યું છે

શહેરી માનવવસતિ વચ્ચે અસ્તિત્વ ધરાવતું હોય તેવું ગુજરાતનું એકમાત્ર પક્ષી અભયારણ્ય ગુજરાતના પોરબંદરમાં આવેલું. વિદેશી પક્ષીવિદના કારણે અભયારણ્યમાં સમાવિષ્ટ થનારી આ જગ્યા હાલ પ્રદૂષણ અને બેદરકારીના કારણે દયનીય હાલતમાં છે. 

સામાન્ય રીતે અભયારણ્યો માનવસાહતોથી ઘણાં દૂર આવેલા હોય છે અથવા ત્યાં ન્યૂનતમ માનવવસાહત હોય છે પરંતુ પોરબંદરનું પક્ષી અભયારણ્ય શહેરનાં મધ્યભાગમાં છે. ગુજરાતમાં શહેરી માનવવસતિ વચ્ચે આવેલું આ એકમાત્ર અભયારણ્ય છે. 

હાલ ત્યાંના પાણીમાં પ્રદૂષણના કારણે અહીં આવતા યાયાવર પક્ષીઓની વિવિધતામાં અને સંખ્યામાં ઘટાડો આવવાનું જોખમ ઉભું થયું છે.

મધ્ય એશિયા અને યુરોપથી આવતા પક્ષીઓ માટે પોરબંદર સુધીનો રૃટ વધુ યોગ્ય હોવાથી અહીં યાયાવર પક્ષીઓ વધુ જોવા મળે છે. પોરબંદરમાં ગોઢાણિયા કોલેજ પાછળના આશરે ૯ હેક્ટર વિસ્તારના વેટલેન્ડ પ્રકારના જળાશયને અભયારણ્યના દરજ્જો મળ્યો છે.

યુરોપ અને સાઇબિરિયાથી આવતા સેંકડો ક્રેન પોરબંદરના પક્ષી અભયારણ્ય અને આસપાસના જળાશયોમાં આશરો લે છે. સુરખાબ, પેલિકન, બસ્ટર્ડ, સારસ, કુંજ જેવા લગભગ ૩૫૦ પ્રજાતિના ત્રણ લાખથી પણ પક્ષીઓ અહીં જોવા મળે છે. પોરબંદરના વેટલેન્ડ પર પીએચડી કરી રહેલા ધવલ વારગિયા કહે છે કે શહેરની વચ્ચે આવેલો ૧૫ હેક્ટરનો વિસ્તાર વેટલેન્ડ છે.

જેમાંથી નવ હેક્ટર વિસ્તારને અભયારણ્ય તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યો છે. અભયારણ્ય સિવાયના વિસ્તારમાં ધોબીઘાટ છે અને નગરપાલિકા ગંદુ પાણી છોડે છ. જેના કારણે પક્ષીઓની વસાહત ઘટી રહી છે.

શહેરની નજીક આવેલા ગોસાબારા ડેમ અને અમીપુર તળાવમાં પણ સંખ્યાબંધ યાયાવર પક્ષીઓ જોવા મળે છે. અહીં આવતુ ગોલ્ડન બ્લોઅર લગભગ ૩૦૦૦ કિલોમીટર સુધી સતત ઉડી શકે છે.

જાણીતા વિદેશી પક્ષીવિદ્ પીટર જેક્સન વર્લ્ડ વાઇલ્ડલાઇફ ફન્ડના સભ્ય બન્યા તે સમયે તેઓ ભારતની મુલાકાત અવારનવાર લેતા હતા. ૧૯૮૦ના દાયકામાં પોરબંદરની મુલાકાત વખતે તેમણે શહેરની મધ્યમાં આવેલા જળ વિસ્તારમાં ફ્લેમિંગોને તદ્દન નજીકથી જોયા હતા. આ અજાયબી વિશે તેમણે તત્કાલિન વડાંપ્રધાન ઇન્દિરા ગાંઘીને જાણ કરી તે વિસ્તારને અભયારણ્ય જાહેર કરવાની માગ કરી હતી. ૧૯૮૮મા આ વિસ્તારને અભયારણ્ય તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો.

થિયેટરોમાં રાષ્ટ્રગીત વગાડવું ફરજિયાત નથી: સુપ્રીમ

- થિયેટરમાં રાષ્ટ્રગીત માટે મારપીટની ઘટના બાદ સરકાર અને સર્વોચ્ચ અદાલતે વલણ બદલ્યું

- સરકારે રાષ્ટ્રગીત ફરજિયાત ન કરવા સુપ્રીમમાં ભલામણ કરી હતી ૨૦૧૬માં સુપ્રીમે રાષ્ટ્રગીતને થિયેટરોમાં ફરજિયાત બનાવ્યું હતું, જે બાદ દિવ્યાંગોને પણ ઊભા થવા ફરજ પડાતી

સુપ્રીમ કોર્ટે આજે પોતાના જ ચુકાદાને લઇને સ્પષ્ટતા કરી હતી અને કહ્યું હતું કે થીયેટરમાં રાષ્ટ્રગીત વગાડવું ફરજીયાત નથી પણ વૈકલ્પીક છે. એટલે કે કોઇ વ્યક્તિ ઇચ્છે તો તેને પ્લે કરી શકે છે. પોતાના જ આદેશને સુપ્રીમ કોર્ટે મોડિફાઇ કર્યો હતો. અગાઉ ૩૦મી નવેમ્બર, ૨૦૧૬ના રોજ સર્વોચ્ચ અદાલતે કહ્યું હતું કે થીયેટરમાં રાષ્ટ્રગીત વગાડવું ફરજીયાત રહેશે અને આ દરમિયાન લોકોએ ઉભા થવાનું રહેશે.

બાદમાં કેટલાક એવા કિસ્સા પણ સામે આવ્યા કે લોકોને ફરજીયાત પણે ઉભા કરવામાં આવી રહ્યા છે અને આ માટે મારામારી પણ થવા લાગી. કેટલાક દિવ્યાંગ લોકોને પણ ફરજ પાડવામાં આવી હતી. બાદમાં ગયા વર્ષે ઓક્ટોબર માસમાં સુપ્રીમ કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે કોઇને રાષ્ટ્રગીત દરમિયાન થીયેટરમાં ઉભા થવા માટે દબાણ કરવું અયોગ્ય છે.

જોકે આ સમગ્ર મામલે કેન્દ્ર સરકારે પણ પોતાનું સ્ટેન્ડ બદલવુ પડયું હતું. કેમ કે દેશમાં સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ બાદ રાષ્ટ્રગીત મુદ્દે લોકોની સાથે મારપીટની પણ ઘટના સામે આવી હતી. કોઇ વૃદ્ધ, બિમાર કે અસક્ષમ વ્યક્તિને પણ ફરજીયાત ઉભા કરાયા હતા. એક દિવ્યાંગ વ્યક્તિ ઉભો ન થઇ શક્તા ભીડે તેની સાથે મારપીટ કરી હતી. કેટલાક કિસ્સામાં આખા પરિવારને થીયેટરની બહાર કાઢી મુકવામાં આવ્યો હતો. વધી રહેલી આવી ઘટનાઓને પગલે સરકારે પોતાનું સ્ટેન્ડ બદલવુ પડયું હતું.

ભારત દુનિયાનો યુવાન દેશ છે: PM નરેન્દ્ર મોદી

- આજે ભારતીય પ્રવાસી દિવસ નિમિત્તે દિલ્હીમાં ભારતીય મૂળના સાંસદોને સંબોધન

આજે ભારતીય પ્રવાસી દિવસ નિમિત્તે ભારતીય મૂળના સાંસદોને સંબોધન. ભારતીય મૂળના 124 સાંસદો હાજર છે. ભારતીય લોકોએ વિદેશમાં રહીને પણ ભારતની સુવાસ મહેકાવી છે.

ભારતમાં પ્રથમ pio સંમેલન યોજાઈ રહ્યું છે. ભારતીય મૂળના વિદેશમાં વડાપ્રધાન છે. ભારતમાંથી બહાર જનારા લોકો પોતાનો અંશ આ માટી પર મૂકીને ગયા છે. ભારત પ્રત્યે લોકોનું વલણ બદલાઈ રહ્યું છે. ભારત ટ્રાન્સફોર્મર થઈ રહ્યું છે.

આંધ્રપ્રદેશના પુલિકેટ તળાવમાં યોજાયેલા ફ્લેમિંગો તહેવાર

ત્રણ દિવસીય વાર્ષિક ફ્લેમિંગો ફેસ્ટિવલ પુલીકાટ તળાવ અને સુલુરપટ મંડળમાં નીલપટ્ટુ પક્ષી અભયારણ્ય ખાતે યોજાઇ હતી. ફ્લેમિંગો ફેસ્ટિવલ પુલિકેટ અને નેલ્લેપટ્ટુમાં પ્રવાસનને પ્રોત્સાહન આપવા દર વર્ષે યોજવામાં આવે છે.

નેલપટ્ટુ પક્ષી અભયારણ્ય

નેલપટ્ટુ બર્ડ અભયારણ્ય સેંકડો પેલિકન અને અન્ય પક્ષીઓ માટેનું સૌથી મોટું વસવાટ છે. તે આંધ્ર પ્રદેશ-તમિળનાડુ સરહદ પર પુલીકાટ તળાવની 20 કિ.મી.ની ઉત્તરે સ્થિત છે. આ અભયારણ્ય 459 હેકટર વિસ્તારમાં ફેલાય છે અને વિવિધ પક્ષીઓ, ખાસ કરીને સ્થળાંતરીત પક્ષીઓના માળામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. દર વર્ષે ઓક્ટોબરથી માર્ચની શિયાળાની મોસમ દરમિયાન, યાયાવર પક્ષીઓની વિવિધ પ્રજાતિઓ, સ્થળાંતર કરનારા લોકો અને વિશ્વના વિવિધ ભાગોમાંથી કેટલીક દુર્લભ અને ભયંકર જાતિઓ વસવાટની મુલાકાત લે છે.

પુલિકેટ તળાવ

ચિલ્કા તળાવ પછી પુલીકાટ લેક ભારતની બીજી સૌથી મોટી ખારા પાણીનું તળાવ છે. તે આંધ્રપ્રદેશ અને તમિળનાડુની સરહદ પર આંધ્રપ્રદેશમાં 96% અને દક્ષિણ ભારતમાં કોરોમંડલ કોસ્ટ પર આવેલું તમિલનાડુમાં 4% છે. તળાવમાં પુલિકેટ તળાવ બર્ડ અભયારણ્યનો સમાવેશ થાય છે. શ્રીહરીકોટાના અવરોધક ટાપુ બંગાળની ખાડીમાંથી તળાવને અલગ કરે છે અને સતીશ ધવન સ્પેસ સેન્ટરનું ઘર છે. અરાણી અને કાલાંગી બે નદીઓ છે જે દરિયામાં ખવડાવે છે. બકિંગહામ કેનાલ, નેવિગેશન ચેનલ, તેના પશ્ચિમ બાજુએ લગૂનનો ભાગ છે.

સંસદ અને રાજ્યમાં ઈ-સંસાદ અને ઇ-વિધાન શરૂ કરાશે

કેન્દ્રીય સંસદીય બાબતોના મંત્રાલય (MoPA- Ministry of Parliamentary Affairs) એ રાજ્ય વિધાનસભામાં સંસદમાં ઈ-સંસદ અને તેમના વિધેયોને કાગળવિહીન બનાવવા માટે રાજ્ય વિધાનસભામાં રોલિંગ કરવાની દરખાસ્ત કરી છે. ઉદ્દીપુર , રાજસ્થાનમાં 18 મી ઓલ ઈન્ડિયા વ્હીપ્સ કોન્ફરન્સના ઉદઘાટન પછી સંસદીય બાબતોના પ્રધાન અનંતકુમાર દ્વારા જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

ઇ-સંસદ અને ઇ-વિધાન

તેઓ ડિજિટલ ઈન્ડિયા હેઠળના કેન્દ્ર સરકારના મિશન મોડ પ્રોજેક્ટ છે, જે સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભા કાગળવિહીન કાર્યરત છે. તેઓ ડિજીટાઇઝ કરવાનું અને ઇન્ટરનેટ પર વિવાદ, ભાષણો, સમિતિની રિપોર્ટ્સ અને પ્રશ્નો સહિત, સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભા દસ્તાવેજો ઉપલબ્ધ બનાવવાનું લક્ષ્ય રાખે છે.

MoPA બન્ને પ્રોજેક્ટના અમલીકરણ માટે નોડલ મંત્રાલય છે. આ પ્રોજેક્ટ્સ સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભાના સભ્યોને સહભાગી, જવાબદાર, પારદર્શક, ઉત્પાદક અને જાહેર જનતા માટે વધુ જવાબદાર બનાવવાનું કાર્ય કરશે. તેઓ સમગ્ર વિધાનપ્રક્રિયાને વધુ કાર્યક્ષમ બનાવશે. તે સરકારની ગો ગ્રીન પહેલની સાથે પર્યાવરણ-અનુકૂળ પહેલ છે.

18 મી ઓલ ઈન્ડિયા વ્હીપ્સ કોન્ફરન્સ

સંસદીય બાબતોના મંત્રાલય (MoPA- Ministry of Parliamentary Affairs) દ્વારા વિધાનસભાની કાર્યક્ષમ કામગીરી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું. ઈ-વિધાનની સફળતાને સફળ બનાવવા માટે સૂચનો અને ભલામણોમાં ભાગ લેનાર પ્રતિનિધિઓ. તે પણ ચાબુક દ્વારા મેળવી અનુભવ પ્રકાશ માં સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભાના સરળ અન અને કાર્યક્ષમ કામ માટે અન્ય ભલામણો કરી હતી.

આજનું ડૂડલ, ભારતીય મૂળના બાયોકેમિસ્ટ હર ગોવિંદ ખુરાના

હર ગોવિંદ ખુરાના (9 જાન્યુઆરી 1922 - 9 નવેમ્બર 2011) એક ભારતીય અમેરિકન બાયોકેમિસ્ટ હતો.તેમનો 96મો જન્મદિવસ છે. DNAને સમજવામાં ડૉ.ખુરાનાનો મહત્વનો ફાળો છે.

આજનું ડૂડલ, ભારતીય મૂળના બાયોકેમિસ્ટ હર ગોવિંદ ખુરાના, જે વિજ્ઞાન માટેનું ઉત્કટ ભારતના રાયપુરના નાના ગામના એક વૃક્ષ હેઠળ શરૂ થયું છે, અને ન્યુક્લિયોટાઇડ્સ અને જનીન પર નોબેલ પારિતોષિક વિજેતા સંશોધનમાં વધારો કરે છે. 

ડૉ. ખોરાનાનો જન્મ પાંચ બાળકોમાં સૌથી નાનો યુવક તરીકે થયો હતો. તેમના પિતાએ તેમના બાળકોને વાંચવા અને લખવાનું મદદ કરીને શીખવાની મહત્વને પ્રસ્થાપિત કરી, જે તે સમયે ગ્રામવાસીઓ માટે સામાન્ય ન હતી. શિષ્યવૃત્તિની મદદથી 1948 માં કાર્બનિક રસાયણશાસ્ત્રમાં તેમના ડોક્ટરેટની પદવી મેળવીને તેમના અભ્યાસ દરમિયાન ઉભરતા વૈજ્ઞાનિકને આગળ વધારવામાં મદદ કરી. ડો. ખોરાનાએ ઈંગ્લેન્ડ, સ્વિટ્ઝરલેન્ડ અને કેનેડામાં યુનિવર્સિટીઓ પર સંશોધન કર્યું અને તે વિસ્કોન્સીન યુનિવર્સિટીમાં હતું કે તે અને બે સાથી સંશોધકોને 1968 માં ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિનમાં નોબેલ પારિતોષિક મળ્યું હતું. સાથે મળીને તેમને શોધ્યું કે ન્યુક્લિયોટાઇડ્સનો ક્રમ અમારા ડીએનએ નક્કી કરે છે કે જે એમિનો એસિડ બને છે. આ એમિનો એસિડ પ્રોટીન બનાવે છે, જે આવશ્યક સેલ કાર્યો કરે છે. 

તેમની સિદ્ધિઓ ત્યાં બંધ ન હતી પાંચ વર્ષ બાદ, ડો. ખોરાનાએ પ્રથમ કૃત્રિમ જનીનનું નિર્માણ કરતી બીજી વૈજ્ઞાનિક સફળતા મેળવી હતી. તેમણે તેમના જીવનકાળ દરમિયાન નેશનલ એવોર્ડ એનાયત કર્યો, જેમાં નેશનલ મેડલ ઓફ સાયન્સ પણ સામેલ છે.

દરિયાઇ માર્ગે હજ માટે જવાની ભારતની યોજનાને સાઉદી એરેબિયાએ મંજૂર કરી

- ૨૦૨૨ સુધીમાં હજ સબસિડી નાબુદ કરાશે

- હજ ૨૦૧૮ માટે ૩૫૯૦૦૦ અરજી આવી : મુંબઇ-જીદ્દાહ વચ્ચેનું ૨૩૦૦ નોટિકલ માઇલનું અંતર ત્રણથી ચાર દિવસમાં

હજ જવા માટે સસ્તા માર્ગનો ઉપાય શોધવામાં સાઉદી એરેબિયાએ ભારતને મદદ કરી છે અને દરિયાએ માર્ગે જવાની  પ્રથા ૨૩ વર્ષ પહેંલા બંધ કરવામાં આવેલી પ્રથોને ફરી શરૃ કરવાની ભારતની યોજનાને સાઉદી એરેબિયાએ મંજૂર કરી હતી. અગાઉ દરિયાએ માર્ગે જીદ્દાહ જવામાં ૧૨થી ૧૫ દિવસો લાગતા હતા,પણ હવે લકઝુરિયસ જહાજમાં ત્રણ કે ચાર દિવસમાં જીદ્દાહ પહોંચી જવાશે.

તેમણે કહ્યું હતું કે બાકીની પ્રક્રિયા કરવા માટે બન્ને દેશોના અધિકારીઓ ટુંક સમયમાં મળશે અને રોડમેપ તૈયાર કરશે. જો કે ક્યા વર્ષથી દરિયાઇ માર્ગે મુસાફરી શરૃ કરાશે તે અંગે કોઇ માહિતી આપી નહતી. દરિયાઇ માર્ગે હજ માટે જવાની પ્રથા અને ગરીબ તરફી અને યાત્રા મૈત્રિ ક્રાંતિકારી નિર્ણયથી ખર્ચમાં પણ નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે. ચારથી પાંચ હજાર હાજીઓને લઇ જનાર જહાજ ૨૩૦૦ નોટિકલ માઇલનું અંતર ત્રણથી ચાર દિવસમાં પુરૃં કરશે. ઉપરાંત ૪૫ વર્ષ ઉપરની ૧૩૦૦ મહિલાઓએ મેહરમ વગર હજ માટે જવા અરજી કરી હતી.

તેમના માટે ૧૩૦૦ હજ સહાયકોની નિમણુંક કરાશે. તેમને લોટરી સીસ્ટમમાંથી બાકાત રખાશે. તેમના વાહન વ્યવહારની અને રહેઠાણની અલગથી વ્યવસ્થા કરાશે. આ વખતે હાજીઓને નજીકના એમબાર્કેશન પોઇન્ટની પસંદગી કરવાની છુટ આપી છે.વર્ષ ૨૦૨૨ સુધીમાં તબક્કાવાર  હજ સબસિડી નાબુદ કરાયા પછી પણ હાજીઓ પર કોઇ નાણાકીય બોજ ના પડે તેની ખાતરી રખાશે, એવું હજ સમિતિના એક અધિકારીએ કહ્યું હતું.